alokasko-logo
alokasko-logo

Stressiz Yaşam Sürmek ve Yönetmek Arasındaki Fark 2022

Stresi yok etmek ve tamamen stressiz yaşam sürmek mümkün olabilir mi? Modern yaşamın gereklilikleri ve hızına ek olarak yaşadığımız pandemi döneminin de etkisiyle daha sık stressiz yaşam hayal eder olduk. Ancak insan biyolojisi, psikolojisi ve yaşadığımız dönem ele alındığında stressiz yaşamdan bahsetmek mümkün değil. İyi haber ise stresi yönetmek ve stresle baş etme yöntemleri kullanarak stresin olumsuz etkilerinden korunmak mümkün.

Araştırmalar da bir miktar stresin hayatta başarılı olmak ve işlerinizi tamamlamak için gerekli olduğunu kanıtlamıştır. Zarar vermeyecek seviyede olan olumlu stres düzeyi, harekete geçirir ve motive eder. Ancak bu olumlu stres düzeyi, kişiden kişiye değişen bir kavram. Her bireyin kendi olumlu stres düzeyini keşfetmesi öncelikle kendini tanımasına ve hangi tür stresin kendine zarar verdiğini tanımlamasına bağlı. O zaman kendi stresimizi tanıyalım ve stresimizi nasıl yöneteceğimizi yakından inceleyelim.

Önce Kendi Stresini Tanı

İnsanların stres yaşadığı konular, hissettiği stres düzeyi ve stresi yaşama biçimleri farklıdır. Kimileri stresli hallerini tanımlarken gergin olma hâlinden, huzursuzluk hissinden bahsederken kimileri de üzgün ve bunalmış hissettiğinden, hareketsizlik içinde olduklarından ve düşünemiyormuş gibi hissettiklerinden bahsederler.

Aynı ortamda bulunan iki kişi, aynı olumsuz olayı yaşadıktan sonra farklı tepkiler verebilir. Peki nasıl oluyor da zorlu bir olayın ardından bir kişi yaşadığı stresten olumsuz etkileniyorken diğeri stresin olumsuz etkilerinden korunabiliyor? Bu soruya cevap vermeye çalışırken birçok faktörün etkisinden söz edebiliriz. Kişinin genetik yatkınlığı, geçmiş öğrenmeleri, kişilik özellikleri, çevresinde destek kaynaklarının olması, stresi algılama biçimi, stresi yönetme becerisi, alışkanlıkları, problem çözme becerisi, olayları algılama ve yorumlama biçimi bu faktörler arasında sayılabilir.

Stresi somutlaştırmak için bir top veya balon hayal edelim. Oynamak için bir topu ya da balonu fazla şişirirsek top patlar ve oynama amacımıza ulaşamayız. Eğer az şişirirsek istediğimiz gibi havalanmaz, sekmez ve yine bizi tatmin eden bir oyunu sürdüremeyiz. Stres, insan hayatında somut olarak tam da böyle. Bizim için önemli olan bir konuda hiç stresimiz olmazsa muhtemelen onu tamamlamak için harekete geçemeyebiliriz. Örneğin; bir sınava yeterince çalışmayız ya da yapacağımız sunum için gerekli hazırlıkları erteleyebiliriz. Bu önemli görevlerin başarısızlıkla sonuçlanması kaçınılmaz olur. Ancak çok fazla stres yaptığımız zaman bu da bize zarar verir ve gerçek potansiyelimizi göstermemizi engeller. Bunun yanında fiziksel sağlığımızda da kapanmayacak yaralar açabilir ve ölüme kadar ilerleyen ciddi sonuçlara sebep olabilir.

Peki olumlu stres düzeyinizi nasıl keşfedersiniz? Bir işi yapmak için enerjik hissettiğiniz, biraz kaygılandığınız, o iş için plan program yaptığınız ve iş için eyleme geçtiğiniz zamanları düşünün. Biraz stresli ve kaygılı hissedersiniz ama bu sizi verimle çalışır bir hâle getirir. İşte bu sonuçları görüyorsanız sizin yaşadığınız stres, olumlu stres diyebiliriz. Ya da boşanma süreci gibi zorlu bir süreç içindesiniz ve bir yandan da hayat devam ediyor. Bu süreci, duygularınızı ve kişilerarası ilişkilerinizi yönetmek, sağlıksız ilişki kalıplarından uzaklaşmak için bir fırsat olarak yorumlayıp romantik ilişkiniz dışında ilgi duyduğunuz alanları ve kendi yeteneklerinizi keşfetmeye zaman ayırmak olarak değerlendirirseniz olumsuz stresin etkilerinden korunursunuz

Stressiz

Öneri yazı: Stres Nedir? Stresten Uzak Olmak İçin 4 Çözüm

Stresi Yönetmek Mümkün

Modern yaşamda stres kurbanı olmak kaderimiz değil. Artık biliyoruz ki stres bu hayatın kaçınılmaz bir gerçeği. Ancak stresin olumsuz etkilerini tersine çevirebilmek de çoğu zaman elimizde. Strese artık yok edilmesi gereken bir canavar olarak bakmayı bırakıp birlikte yaşamayı kabul ettiğimizde onunla uzlaşmanın yollarını bulacağız. Stresle baş ederken birçok yöntemden söz edeceğiz.

Öncelikle hayat telaşının içinde dönüp kendinize bakabilmelisiniz.

“Ne zaman ben stresin esiri hâline geldim? Neler yaşadıktan sonra hayatımın kontrolünü kaybettim? Ne zamandır başkalarına şefkat ve ilgi gösterdiğim hâlde kendimi bundan mahrum bırakıyorum? Beni günden güne neredeyse yok eden stresi dizginleyebilmem için hangi yöntem bana daha çok uyuyor?” sorularını cesurca yanıtlamalısınız.

Geçmişte stresli olduğunuz zamanlarda neler yaptığınızı gözden geçirmek de faydalı olacaktır. Stresle baş etmede işe yaramayan yöntemlere mi yoksa işlevsel yöntemlere mi başvurdunuz? Bu farkındalığı kazanmak önemli. Alkol, sigara kullanımı, yapmanız gereken bir işten kaçmak ya da ertelemek uzun vadede yararı olmayan ve geçici yöntemlerdir. İşlevsel yöntemlerin neler olduğunu ise aşağıya sıraladık.

Strese dair kendinizi yeniden eğitmeyi istemelisiniz. Kendinizi eğitme sürecinde stresli yaşam olayları karşısında sizi daha güçlü kılacak bazı özellikler öğreneceksiniz.

Zorlu ve stresli zamanlara bir tehdit olarak değil de becerilerinizin sınırlarını gösteren ve kendinizi geliştirme yollarını görmenizi sağlayan bir fener olarak bakabilmek bu özelliklerden biri. Kesin ve net renklerden ziyade hayatın ara renklerinin de olduğunu bilerek gri alanda kalmaya tahammül edebilmek, insanlara ve olaylara daha esnek bir bakış açısıyla yaklaşabilmek de bir başka önemli özellik. Esneyen lastik kopmaz misali. Ayrıca hangi işle meşgul olursanız olun kendinizi yaptığınız işe kaptırabiliyorsanız ve eylem esnasında o işin içinde hissedebiliyorsanız yine zorlukların ve stresin olumsuz etkilerinden korunmanız mümkün olacak.

Bir konuda yapamayacaklarınızdan çok yapabileceklerinize odaklanmanız da sizi daha güçlü kılan özellikler arasında yer alır. Sizi rahatsız eden ve tümüyle değiştiremeyeceğiniz bir konuda bile illaki yönetebileceğiniz bir kontrol alanı bulunur. Neredeyse her konuda kontrol gücünüzün olduğunu bilmek, olumsuz olaylar karşısında sağlam duruşunuza destektir. Bir kişinin kendine söyledikleri, kendisiyle yaptığı iç konuşmalar da stresinin artmasında ve azalmasında etkili olur. Kendinizle yaptığınız olumlu konuşmalar da stresi yönetmek için büyük bir güç kaynağı olacak.

Ruh sağlığınızın daha iyi olması için yeni alışkanlıkları hayatınızın içine almak oldukça etkili. Faydaları kanıtlanmış ve vücutta biriken stresin olumsuz etkilerinden kurtulmanızı sağlayan bazı aktiviteler var.

Spor yapmanın önemi sıkça vurgulanıyor. Ancak sporun stresin biriktirdiği ve hücrelerimize zarar veren, vücudumuzdaki fazla enerjiyi atmayı sağlayan bir güç olduğu pek bilinmiyor. Spor, stresin kaslar ve hormonlar üzerinde yarattığı zararla mücadele eder. Mutlaka spor ve egzersizi hayatınızın içine dahil etmeye çalışın. Egzersiz yaptığınız zamanların içine katarak ya da kısa süreli olarak gün içinde gevşeme egzersizleri yapmak da oldukça etkili olacaktır. Kaslarınızı gevşettiğinizde stres döngüsünü kırmak için adım atmış olursunuz.

Nefes egzersizleri yapmak da bir başka yöntem. Stres ve huzursuzluk bazılarımızın kalp atışlarını ve solunum sistemini etkiler. Düzenli nefes alıp verdiğimizde hücrelerimize geçen düzenli oksijenle daha iyi hissederiz. Daha sakin ve sağlıklı kararlar alabiliriz. Meditasyon, yoga ve masaj da hem stresin etkilerinden arınmak hem de stresi yönetmek için önemli kaynaklar. Vücudunuzu iyi tanımak ve stresli olduğunuz zamanlarda vücudunuzun nasıl tepkiler verdiğini bilmek iyi bir geri bildirimdir. Stresli olduğunuzda mide krampları, baş ağrıları mı yaşıyorsunuz yoksa kalp ritminde düzensizlik, çok fazla terleme, kaslarda gerginlik ve günlerce boyun-sırt ağrıları mı yaşıyorsunuz? Stres belirtilerinizi hissettiğiniz andan itibaren daha sık stresle baş etme yöntemlerini kullanmak yararlı olur.

Stresi yönetmek için etkili olan bir başka yöntem; zamanınızı iyi değerlendirmek. Plan ve program dahilinde zamanı yönetmek adına atılan adımlar iyi hissettirir. Önemli ve önemsiz işlerinizin listesini yapmak, önemli işlerden başlayarak ilerlemek stres karşısında bir kalkan oluşturur. Hiç ara vermeden çalışmak ise stres dostudur. Dikkatinizi azalttığı gibi motivasyonunuzu düşürür ve yaratıcılığınızı engeller. Çalışma aralarına sadece kendinize ayıracağınız 5-10 dakikalık bir yenilenme molası eklemek de stresin olumsuz etkilerinden korunmanızı sağlayacaktır.

Stresi arttıran besinlerin olduğunu bilmek ve stresli anlarınızda bu besinlerden uzaklaşmak da stresi yönetmek için önemli adımlar. Kahve, çay ve çikolata gibi içerisinde kafein bulunan yiyeceklerden stresli günlerde kaçınılmalı. Strese yatkın bir yapınız varsa bunları azaltmalısınız. Çünkü fazla kafein stresin vücutta bozduğu dengeyi taklit edebilir ve aynı huzursuzlukları yaşamanıza sebebiyet verebilir. Vücutta vitamin ve minerallerin eksikliği de stresi tetikler. Bunları bilerek beslenme rutini oluşturmak ve gerekirse ek vitamin takviyeleri almak yararlı olacaktır.

Sıralanan stresle baş etme yöntemlerini kullandıkça zaman içinde alışkanlık hâline gelecek. Herkes gibi siz de en başta zorlanacaksınız. Spora ilk başladığınız ve kaslarınız çok acıdığı anları düşünün. Böyle anlarda devam etmekte zorlanırsınız. Ancak vazgeçmezseniz zaman içinde daha iyi hissedersiniz. İşte beynin yeni bir alışkanlığa adapte olması da böyle bir süreç. Kolay yol gibi görünen ama tehlikeli olan umut satan tacirlerin stressiz yaşam vaatlerine kanmayın yeter ki!

stres

Stresi Yönetmek Neden Önemli?

Doğada, vücudumuzda ya da günlük hayatta denge olursa sağlıklı bir yaşamdan söz edebiliriz. Stres için de denge kavramı önemli. Fazla stresle birlikte vücudumuzdaki hormonların dengesi bozulur. Vücudun dengesinde yaşanan bozulmalar hem ruh hem de beden sağlığımızı etkiler. Böylece fiziksel ve ruhsal hastalıklarla savaşan, yaşam kalitesi düşük, kişilerarası ilişkileri zedelenmiş, iletişimde problemler yaşayan, gergin ve mutsuz insanlar olarak yaşamaya başlarız. Ardından kısır bir döngü gibi hepsi birbirini tekrar eder ve bu stres döngüsünden çıkmak zorlaşır.

Stresle yakından ilişkili olan mide ve kalp rahatsızlıkları, astım, yüksek tansiyon, pankreas hastalıkları, kas rahatsızlıkları ve psikopatolojiler baş gösterir. Bunlar aniden olabileceği gibi zaman içinde yaşadıklarımız biriktikçe de ortaya çıkar. Sağlıklı bir bedenin yanında sağlıklı iletişim kurmak, iyi ilişkiler geliştirmek, mesleğimizde başarıya ulaşmak, kriz yönetimini sağlayabilmek için de stresle baş etme yöntemlerini öğrenmemiz gerekir. Daha tatmin edici ve kendiyle barışık bir hayat yaşamayı herkes ister. Bunun için biraz çabalayıp stres döngüsünü kırmaya ihtiyacımız var.

Sağlık sigortası, beklenmedin ve aniden ortaya çıkan hasatlıklar sonucunda alınması gereken tedavilerin yüksek giderleri düşük primler ile karşılamaktadır. Sizde alokasko.com üzerinde 20’den fazla sigorta şirketinin tamamlayıcı sağlık sigortası veya özel sağlık sigortası teklifini karşılaştırabilirsiniz.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

Benzer İçerikler

spot_img